Poliklinikte Kullanılabilecek Bazı Psikodrama Teknikleri
Özet
Psikodrama, J.L. Moreno tarafından geliştirilen, bireylerin kelimeler yerine eylemler ve rol oynama yoluyla kişisel çatışmalarını ve sorunlarını çözmelerini amaçlayan deneyimsel bir psikoterapi yöntemidir. "Şimdi ve burada" ilkesine dayanan bu yaklaşım; sahne, protagonist, yönetici/terapist, yardımcı egolar ve grup olmak üzere beş temel öğeden oluşur ve ısınma, oyun (canlandırma) ile paylaşım olmak üzere üç aşamada gerçekleştirilir. Seanslarda eylemin anlatılması değil sahneye taşınması esas olup entelektüel tartışmalardan kaçınılır ve duyguların açığa çıkması hedeflenir. Poliklinik şartlarında ve bireysel çalışmalarda sıklıkla başvurulan temel teknikler arasında eşleme, rol değiştirme, ayna, boş sandalye ve kendi kendine konuşma (soliloquy) yer almaktadır. Psikodramanın bireysel bir terapi formatında, yardımcı egolar olmaksızın nesneler veya boş sandalyeler kullanılarak tek bir danışanla uygulanması ise "monodrama" (bireysel psikodrama) olarak adlandırılır. Geniş bir klinik yelpazede ve kişisel gelişim süreçlerinde etkili olduğu gösterilen bu yöntem, danışanların kendilerini ve başkalarını daha iyi anlamalarına, katarsis yaşamalarına ve kalıcı içgörü kazanmalarına yardımcı olur.
Psychodrama is an experiential psychotherapy method developed by J.L. Moreno, where individuals utilize directed role-playing through actions instead of words to resolve personal and interpersonal conflicts. Based on the "here and now" principle, this approach consists of five core elements—the stage, protagonist, director/therapist, auxiliary egos, and the group—and progresses through three main phases: warmup, action (enactment), and sharing. During sessions, bringing experiences to life on stage rather than merely narrating them is essential; intellectual discussions are avoided, and the primary objective is the expression of emotions. The fundamental techniques frequently utilized in outpatient settings and individual therapy include doubling, role reversal, mirroring, the empty chair, and soliloquy. When psychodrama is applied in an individual therapy format with a single client using objects or empty chairs instead of auxiliary egos, it is termed "monodrama" (individual psychodrama). Demonstrated to be effective across a broad clinical spectrum and in personal development plans, this therapeutic method assists clients in understanding themselves and others more deeply, achieving catharsis, and gaining lasting internal insight.
Referanslar
Moreno JL. Who shall survive? Foundations of sociometry, group psychotherapy and socio-drama. 1953.
Altınay D. Psikodramada çağdaş yaklaşımlar: Epsilon Yayınevi; 2015. 48-68 p.
Burwell DM. Psychodrama. Can J Occup Ther. 1969;36(4):141-144.
Schützenberger AA. Psikodrama: Yöntemlerin Bir Özet Sunumu. Ankara: Grup Psikoterapileri Derneği Yayını; 1995. 23-28 p.
Altınay D. Psikodrama grup terapisi el kitabı. istanbul: Epsilon Yayınevi; 2015. 36-44 p.
Blatner A. Foundations of Psychodrama: History, Theory, and Practice. 4 ed. New York: NY: Springer; 2000.
Sang ZQ, Huang HM, Benko A, et al. The Spread and Development of Psychodrama in Mainland China. Front Psychol. 2018;9:1368.
Cruz A, Sales CMD, Alves P, et al. The Core Techniques of Morenian Psychodrama: A Systematic Review of Literature. Front Psychol. 2018;9:1263.
Parrish MJGp. The effect of short-term psychodrama on chronic schizophrenic patients. 1959;12:15-26.
Sözeri-Varma G, Karadağ F, Kalkan-Oğuzhanoğlu N, et al. The role of group psychotherapy and psychodrama in the treatment of depression. 2017;20(4):308-317.
Giacomucci S, Marquit J. The Effectiveness of Trauma-Focused Psychodrama in the Treatment of PTSD in Inpatient Substance Abuse Treatment. Front Psychol. 2020;11:896.
Erbay LG, Reyhani I, Unal S, et al. Does Psychodrama Affect Perceived Stress, Anxiety-Depression Scores and Saliva Cortisol in Patients with Depression? Psychiatry Investig. 2018;15(10):970-975.
Lopez-Gonzalez MA, Morales-Landazabal P, Topa G. Psychodrama Group Therapy for Social Issues: A Systematic Review of Controlled Clinical Trials. Int J Environ Res Public Health. 2021;18(9).
Kaya F, Deniz H. The effects of using psychodrama on the psychological wellbeing of university students. Perspect Psychiatr Care. 2020;56(4):905-912.
Carroll J, Howieson NJSPJoTE. Innovations and Practice: Psychodrama as a Personal Growth Experience. 1979;7(1-2):52-55.
Holmes P, Karp M, Watson M. Psychodrama since Moreno: Innovations in theory and practice: Routledge; 2005.
Şarlak D, Öztürk E. Psikodrama temelli müdahale programları: Sistematik bir değerlendirme. Karya Journal of Health Science. 2021;2(1):21-29.
Orkibi H, Feniger-Schaal R. Integrative systematic review of psychodrama psychotherapy research: Trends and methodological implications. PLoS One. 2019;14(2):e0212575.
Blatner A. Spontanlık, Psikodramanın temelleri. İstanbul: Sistem yayıncılık; 2002. 111-119 p.
Özbek A, Leutz, G. Yaratıcı insanın antropolojisi. 2 ed. Ankara: Ayrıntı basımevi; 2003. 52-55 p.
Decety J, Jackson PLJB, reviews cn. The functional architecture of human empathy. 2004;3(2):71-100.
Tarhan N. Toplum psikolojisi: Sosyal sizofreniden toplumsal empatiye [Community psychology: From social schizophrenia to social empathy]. Istanbul: Timas Publishing; 2010.
Şimşek G, Yalçınkaya EY, Ardıç E, et al. The effect of psychodrama on the empathy and social anxiety level in adolescents. 2020;27(2):96-101.
Kellerman P. Transference, countertransference and tele. Group Psychotherapy, Psychodrama and Sociometry. 1979;32,:38-55.
Giacomucci S. Psychodrama and Social Work Theory. Social Work, Sociometry, and Psychodrama: Springer; 2021. p. 101-124.
Dökmen Ü. Sosyometri ve psikodrama: kuramsal temeller, uygulamalardan örnekler, yeni yaklaşımlar: Sistem yayıncılık; 1995.
Schramski TG. A systematic model of psychodrama. 1978.
Kaner S. Psikodrama kuram: teknik ve araçlar. Ankara University Journal of Faculty of Educational Sciences. 1990;23(2):457-480.
Blatner A. Foundations of psychodrama. 1988.
Blatner A. Acting In: Practical Applications of Psychodramatic Methods. 3 ed. USA: Springer Publishing Company; 1996.
Hudgins K, Toscani, Francesca. Containment= Safety with Action Methods. The Journal of Psychodrama, Sociometry and Group Psychotherapy. 2014;62(1):105-110.
Knittel M. Empty Chair Grief Work from Psychodrama Perspective. Counseling Today. 2010;52(10):50-51.
Nolte J. JL Moreno and the psychodramatic method: On the practice of psychodrama: Routledge; 2019.
Hackney H, Cornier, S. Psikolojik Danışma İlke ve Teknikleri: Psikolojik Yardım Süreci El Kitabı, T Ergene ve S Aydemir-Sevim (çev.). Ankara: Mentis yayıncılık; 2008.
Danış GÖ, Üneri, ÖŞ. A lesser known aspect of psychodrama: monodrama. Turkish Journal of Clinical Psychiatry. 2017;20(3):238-242.
Giacomucci S. Essentials of Psychodrama Practice. Social Work, Sociometry, and Psychodrama: Experiential Approaches for Group Therapists, Community Leaders, and Social Workers. Singapore: Springer Singapore; 2021. p. 253-275.
Oğuzhanoğlu NK. Psikodrama Terimleri Sözlüğü. Ankara: Nobel Yayıncılık; 2016.
Figusch Z. Bireysel psikodramadan büyük gruplarla sosyo-psikodramaya. İstanbul: Sistem Yayıncılık; 2011.
Cukier R. Bipersonal Psychodrama: Its Techniques, Therapists, and Clients: Lulu; 2008.
