Poliklinikte Kullanılabilecek Bazı BDT Teknikleri
Özet
Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT), zihinsel sağlık sorunlarının tedavisinde yaygın olarak kullanılan işlevsel bir yöntemdir ve poliklinik şartlarında kısıtlı zaman dilimlerinde dahi uygulanabilecek pratik teknikler barındırmaktadır. Bu tekniklerden ilki olan problem çözme becerisi, gerçek yaşam sorunlarını inkar, katlanma veya kaçma yerine esnek bir yaklaşımla ele alarak yapılandırmayı hedefler. Karar alma aşamasında özellikle depresif veya obsesif hastaların kendi adlarına en iyi seçeneği belirleyebilmeleri amacıyla pratik avantaj-dezavantaj analizlerinden yararlanılır. Bir diğer yöntem olan pay tekniği, hastaların kendilerini bütünüyle yetersiz hissettikleri olumsuz döngüleri kırarak durumun altındaki diğer olası ve gerçekçi nedenleri grafiksel olarak fark etmelerini sağlar. Sosyal fobi gibi kaygı bozukluklarında kullanılan derecelendirilmiş çalışma ödevleri ve maruz bırakma yöntemi ise hedefleri küçük, uygulanabilir basamaklara bölerek hastanın kaygısını aşamalı olarak azaltmayı amaçlar. Depresyon tedavisinde kritik bir rol oynayan davranışsal aktivasyon, eylemleri değiştirerek çökkün duygu durumunun oluşturduğu kısır döngüyü tersine çevirmeyi hedeflerken; obsesyon ve kompulsiyonlara yönelik teknikler ise "pembe fil" deneyi ve metaforlar üzerinden istenmeyen düşünceleri umursamama ve kaygıyı parabolik zaman çizelgesinde yönetme becerisini kazandırır.
Cognitive Behavioral Therapy (CBT) is a functional method widely used in the treatment of mental health disorders, and it encompasses practical techniques that can be applied even within the limited timeframes of outpatient clinic settings. The first of these techniques, problem-solving skills, aims to structure real-life problems through a flexible approach rather than denial, tolerance, or avoidance. In the decision-making stage, a practical advantage-disadvantage analysis is utilized to enable especially depressive or obsessive patients to determine the best option for themselves. Another method, the pie chart technique, helps patients break dysfunctional cycles where they feel completely inadequate, allowing them to graphically recognize other possible and realistic underlying causes. Graded task assignments and exposure used in anxiety disorders like social phobia aim to gradually reduce the patient's anxiety by dividing targets into small, applicable steps. While behavioral activation, which plays a critical role in depression treatment, aims to reverse the vicious cycle of depressed mood by changing actions; techniques for obsessions and compulsions impart the skill of ignoring unwanted thoughts and managing anxiety along a parabolic timeline through metaphors and the "pink elephant" experiment.
Referanslar
Clark DA, Beck AT. Cognitive theory and therapy of anxiety and depression: Convergence with neurobiological findings. Trends in cognitive sciences. 2010;14(9):418-424.
Türkçapar H. Bilişsel Terapi. 6. Baskı ed. Ankara: HYB Basım Yayın; 2012.
Babyak M, Blumenthal JA, Herman S, et al. Exercise treatment for major depression: maintenance of therapeutic benefit at 10 months. Psychosomatic medicine. 2000;62(5):633-638.
Craft LL, Landers DM. The effect of exercise on clinical depression and depression resulting from mental illness: A meta-analysis. Journal of Sport and Exercise Psychology. 1998;20(4):339-357.
Moskvitch K. Can you bee too clean? BBC Future. 2015.
Melvin GA, Tonge BJ, King NJ, et al. A comparison of cognitive-behavioral therapy, sertraline, and their combination for adolescent depression. Journal of the American Academy of Child & Adolescent Psychiatry. 2006;45(10):1151-1161.