Akut Pankreatit Komplikasyonları ve Tedavisi
Özet
Akut pankreatit, ciddi bir inflamatuvar durum olup hastaların prognozu Marshall Skorlaması ve Atlanta kriterlerine göre belirlenmektedir. Hastalık; hafif, orta ve şiddetli olarak sınıflandırılırken, vakaların %20-30'unda lokal veya sistemik komplikasyonlar gelişebilmektedir. Lokal komplikasyonlar arasında peripankreatik sıvı toplanması, psödokistler ve duvarlanmış nekroz (WON) öne çıkmaktadır. Özellikle psödokistlerin çoğu 6 hafta içinde kendiliğinden iyileşse de semptomatik vakalarda endoskopik ultrasonografi (EUS) veya cerrahi drenaj gerekmektedir. Sistemik düzeyde ise respiratuvar, renal ve kardiyovasküler yetmezlikler ile ARDS ve sepsis gibi mortalitesi yüksek tablolar görülebilmektedir. Tedavi yaklaşımı, organ yetmezliklerinin yönetimi, sıvı replasmanı, enfeksiyon kontrolü ve gerekli durumlarda nekrozektomi gibi girişimsel prosedürleri kapsamaktadır. Hiperglisemi ve hipokalsemi gibi metabolik bozuklukların da yakından takibi kritiktir. Sonuç olarak, akut pankreatit yönetiminde erken tanı, şiddet tayini ve komplikasyonların multidisipliner bir yaklaşımla izlenmesi hayati önem taşımaktadır.
Acute pancreatitis is a serious inflammatory condition where patient prognosis is determined using Marshall Scoring and Atlanta criteria. The disease is classified as mild, moderate, or severe, with local or systemic complications developing in 20-30% of cases. Local complications prominently include peripancreatic fluid collection, pseudocysts, and walled-off necrosis (WON). Although most pseudocysts resolve spontaneously within 6 weeks, symptomatic cases require endoscopic ultrasonography (EUS) or surgical drainage. On a systemic level, life-threatening conditions such as respiratory, renal, and cardiovascular failure, as well as ARDS and sepsis, may occur. The treatment approach encompasses management of organ failures, fluid replacement, infection control, and interventional procedures like necrosectomy when necessary. Close monitoring of metabolic disturbances such as hyperglycemia and hypocalcemia is also critical. In conclusion, early diagnosis, severity assessment, and multidisciplinary monitoring of complications are vital in the management of acute pancreatitis.
Referanslar
Banks PA, Bollen TL, Dervenis C, et al. Classification of acute pancreatitis--2012: revision of the Atlanta classification and definitions by international consensus. Gut 2013; 62:102.).
Lenhart DK, Balthazar EJ. MDCT of acute mild (nonnecrotizing) pancreatitis: abdominal complications and fate of fluid collections. AJR Am J Roentgenol 2008; 190:643.).
Cui ML, Kim KH, Kim HG, et al. Incidence, risk factors and clinical course of pancreatic fluid collections in acute pancreatitis. Dig Dis Sci 2014; 59:1055.
Andrén-Sandberg A, Dervenis C. Pancreatic pseudocysts in the 21st century. Part II: natural history. JOP 2004; 5:64.
Alali A, Mosko J, May G, Teshima C. Endoscopic Ultrasound-Guided Management of Pancreatic Fluid Collections: Update and Review of the Literature. Clin Endosc 2017; 50:117
Agalianos C, Passas I, Sideris I, et al. Review of management options for pancreatic pseudocysts. Transl Gastroenterol Hepatol 2018; 3:18
Chen J, Fukami N,Lİ Z. Endoscopic approach to pancreatic pseudocyst , abcess and necrosis: Review on recent progress. Digestive endoscopy.2021;24:299-308
Chandrasekhara V, Elhanafi S, Storm AC, et al. Predicting the Need for Step-Up Therapy After EUS-Guided Drainage of Pancreatic Fluid Collections With Lumen-Apposing Metal Stents. Clin Gastroenterol Hepatol 2021; 19:2192.
van Brunschot S, van Grinsven J, van Santvoort HC, et al. Endoscopic or surgical step-up approach for infected necrotising pancreatitis: a multicentre randomised trial. Lancet 2018; 391:51.
Bang JY, Arnoletti JP, Holt BA, et al. An Endoscopic Transluminal Approach, Compared With Minimally Invasive Surgery, Reduces Complications and Costs for Patients With Necrotizing Pancreatitis. Gastroenterology 2019; 156:1027
Working Group IAP/APA Acute Pancreatitis Guidelines. IAP/APA evidence-based guidelines for the management of acute pancreatitis. Pancreatology 2013; 13:e1.
De Waele JJ, De Laet I, Kirkpatrick AW, Hoste E. Intra-abdominal Hypertension and Abdominal Compartment Syndrome. Am J Kidney Dis 2011; 57:159