Palyatif Bakım Hastalarında Vitamin ve Mineral Desteği
Özet
Palyatif bakım ünitelerinde tedavi gören hastalarda malnütrisyon ve mikro besin eksiklikleri, yaşam kalitesini ve sağ kalım oranlarını doğrudan etkileyen kritik sorunlar arasında yer almaktadır. Bu süreçte vitamin ve mineral desteği, hastanın klinik durumuna göre titizlikle planlanmalı; eksikliği saptanan maddelerin yerine konulması hedeflenirken, aşırı kullanımın yol açabileceği toksisite ve ilaç etkileşimlerine karşı dikkatli olunmalıdır. Multidisipliner bir yaklaşımla yürütülen beslenme desteği, basınç yaralarının iyileşmesi ve semptom yönetimi gibi alanlarda başarı şansını artırarak sağlık sistemi üzerindeki ek maliyetleri azaltmaya yardımcı olur.
Malnutrition and micronutrient deficiencies in palliative care patients significantly impact quality of life and survival rates. Vitamin and mineral supplementation must be carefully tailored to the patient's clinical status, focusing on replacing identified deficiencies while avoiding potential toxicity and drug interactions from excessive use. A multidisciplinary approach to nutritional support improves outcomes in symptom management and wound healing, ultimately reducing additional burdens on the healthcare system.
Referanslar
Dünya Sağlık Örgütü. Palliative Care. 16.05.2022 tarihinde https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/palliative-care. adresinden ulaşılmıştır.
Çınar K, Kaya Y, Enginyurt Ö, Palyatif Bakım Hastalarında Beslenme Durumunun Yaşam Kalitesi Üzerine Etkisi, Bozok Tıp Dergisi, 2017;7(4):1-7
TÜİK. İstatistiklerle Yaşlılar. 29.05.2022 tarihinde https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Istatistiklerle-Yaslilar-2021-45636 , adresinden ulaşılmıştır.
Öngel K. Beslenme Bozukluklarına Genel Bakış, Palyatif Bakım Semptom Yönetiminde Klinik Yaklaşım içinde. İzmir: T. C. Sağlık Bakanlığı İzmir Sağlık Müdürlüğü Yayın No : 92015, 2015.p. 211-212.
Yazıcı Ö, Ünal D. Palyatif Bakım Hastalarında Beslenmenin Önemi. Turkısh Journal of Oncology. 2020; 35(Supp 1): p.86-89. doi: 10.5505/tjo.2021.2659
Lehimçioğlu M. Palyatif Bakım Servisinde Yatan 65 Yaş Ve Üzeri Hastalarda Malnütrisyon Ve Yaşam Kalitesi İle Mortalite Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Tez.2021
Ekinci O. Palyatif Bakımda Gastrointestinal Sistem Semptomlarının Yönetimi. Kahveci K, Döger C. (eds.) Palyatif Bakımın Temelleri içinde. Ilk baskı. 2019; s:255-267.
Thibault R, Makhlouf AM, Kossovsky MP, et al. Healthcare-associated infections are associated with insufficient dietary intake: an observational cross-sectional study. PLoS One. 2015;10(4):e0123695. Published 2015 Apr 29. doi:10.1371/journal.pone.0123695
Brito PA, de Vasconcelos Generoso S, Correia MI. Prevalence of pressure ulcers in hospitals in Brazil and association with nutritional status--a multicenter, cross-sectional study. Nutrition. 2013;29(4):646-649. doi:10.1016/j.nut.2012.11.008
Banks M, Bauer J, Graves N, Ash S. Malnutrition and pressure ulcer risk in adults in Australian health care facilities. Nutrition. 2010;26(9):896-901. doi:10.1016/j.nut.2009.09.024
Allard JP, Keller H, Jeejeebhoy KN, et al. Malnutrition at Hospital Admission-Contributors and Effect on Length of Stay: A Prospective Cohort Study From the Canadian Malnutrition Task Force. JPEN J Parenter Enteral Nutr. 2016;40(4):487-497. doi:10.1177/0148607114567902
Kula Şahin S. Basınç Yarası ve Malnütrisyon. İnönü Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Dergisi, 2020: 8 (3). p. 923-945 doı: 10.33715/inonusaglik.753479
Baracos VE, and Parsons HA, Metabolism and physiology. In: Del Fabbro E, Baracos VE, Demark Wahnefried W, Bowling T, Hopkinso J, and Bruera E, (eds.) Nutrition and the cancer patient. Oxford: Oxford University Press, 2010; 7–18.
Fearon K, Strasser F, Anker SD, et al. Definition and classification of cancer cachexia: an international consensus. Lancet Oncology. 2011;12(5):489–95.). doı: 10.1016/S1470-2045(10)70218-7
Elmadfa I, Meyer AL. Body composition, changing physiological functions and nutrient requirements of the elderly. Annals of Nutrition and Metabolism. 2008;52(suppl 1):2-5. doı: 10.1159/000115339
Payne C. Dietetics and Nutrition in Palliative Care. In: MacLeod R, Van den Block L. (eds) Textbook of Palliative Care. Springer, Cham. 2018.p.1-8. doi.org/10.1007/978-3-319-31738-0_36-1).
Akkoyun H, Bayramoğlu M, Ekin S, Çelebi F. D Vitamini ve Metabolizma İçin Önemi. Atatürk Üniversitesi Veteriner Bilimleri Dergisi. 2014; 9(3): 213-219. doi.org/10.17094/avbd.05043
Halder M, Petsophonsakul P, Akbulut AC, et al. Vitamin K: Double Bonds beyond Coagulation Insights into Differences between Vitamin K1 and K2 in Health and Disease. International Journal of Molecular Sciences 2019;20(4):896. Published 2019 Feb 19. doi:10.3390/ijms20040896
Simes DC, Viegas CSB, Araújo N, Marreiros C. İnsan Sağlığında Etkisi Olan Bir Diyet Takviyesi Olarak K Vitamini: Yaşa Bağlı Hastalıklarda Güncel Kanıtlar. Besinler. 2020;12(1):138. doi:10.3390/nu12010138).
Fosmire GJ. Zinc toxicity. American Journal of Clinical Nutrition. 1990;51(2):225-227. doi:10.1093/ajcn/51.2.225
Rayman MP. Selenium intake, status, and health: a complex relationship. Hormones. 2020;19(1):9-14. doi:10.1007/s42000-019-00125-5
TEMD. Diabetes Mellitus ve Komplikasyonlarının Tanı, Tedavi ve İzlem Kılavuzu-2020. 30.05.2022 tarihinde https://file.temd.org.tr/Uploads/publications/guides/documents/20200625154506-2020tbl_kilavuz86bf012d90.pdf adresinden ulaşılmıştır.
Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü. Beslenme Rehberi 2015 (TÜBER)-Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü Yayınları, 30.05.2022 tarihinde https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/saglikli-beslenme-hareketli-hayat-db/Yayinlar/rehberler/2015-beslenme-rehberi.pdf adresinden ulaşılmıştır.
U.S Department of Health & Human Services, National Institute on Aging, Vitamins and Minerals for Older Adults. 09.06.2022 tarihinde https://www.nia.nih.gov/health/vitamins-and-minerals-older-adults adresinden ulaşılmıştır.
U.S. Food and Drug Administration. Science and Our Food Supply Examining Dietary Supplements. 30.05.2022 tarihinde https://www.fda.gov/media/152680/download adresinden ulaşılmıştır.
Uzuner B, Eyigör C. Ağrı-Tamamlayıcı Tıp Teknikleri. Palyatif Bakım Semptom Yönetiminde Klinik Yaklaşım içinde. İzmir: T. C. Sağlık Bakanlığı İzmir Sağlık Müdürlüğü Yayın No : 92015, 2015.p. 94
Karaman E. Dermatolojik Semptomlar. Palyatif Bakım Semptom Yönetiminde Klinik Yaklaşım içinde. İzmir: T. C. Sağlık Bakanlığı İzmir Sağlık Müdürlüğü Yayın No : 92015, 2015.p.155-171
Taşar P.T. Hematolojik Semptomlar. Palyatif Bakım Semptom Yönetiminde Klinik Yaklaşım içinde. İzmir: T. C. Sağlık Bakanlığı İzmir Sağlık Müdürlüğü Yayın No : 92015, 2015.p.191-199
Asadollah S, Vahdat M, Yazdkhasti P, Nikravan N. The effect of magnesium sulphate on postoperative analgesia requirements in gynecological surgeries. Turkish Society of Obstetrics and Gynecology. 2015;12(1):34–7. doi: 10.4274/tjod.02439.
Haryalchi K, Abedinzade M, Khanaki K, et al. Whether preventive low dose magnesium sulphate infusion has an influence on postoperative pain perception and the level of serum beta-endorphin throughout the total abdominal hysterectomy. Revista Española de Anestesiología y Reanimación. 2017;64(7):384–90. doi: 10.1016/j.redar.2016.11.009.
Ginder S, Oatman B, Pollack M. A prospective study of i.v. magnesium and i.v. prochlorperazine in the treatment of headaches. Jounal of Emergency Medicine 2000;18(3):311–5. doi: 10.1016/s0736-4679(99)00220-6
Xu F, Arakelyan A, Spitzberg A, Green L, Cesar PH, Csere A, et al. Experiences of an outpatient infusion center with intravenous magnesium therapy for status migrainosus. Clinical Neurology Neurosurgery. 2019;178:31–35. doi: 10.1016/j.clineuro.2019.01.007
Kim YH, Lee PB, Oh TK. Is magnesium sulfate effective for pain in chronic postherpetic neuralgia patients comparing with ketamine infusion therapy? Journal of Clincal Anesthesia. 2015;27(4):296–300. doi: 10.1016/j.jclinane.2015.02.006.).
Urits I, Jung JW, Amgalan A, et al. Utilization of Magnesium for the Treatment of Chronic Pain. Anesthesiology and Pain Medicine. 2021;11(1):e112348. Published 2021 Feb 6. doi:10.5812/aapm.112348
Mochamat, Cuhls H, Marinova M, et al. A systematic review on the role of vitamins, minerals, proteins, and other supplements for the treatment of cachexia in cancer: a European Palliative Care Research Centre cachexia project. Journal of Cachexia Sarcopenia Muscle. 2017;8(1):25-39. doi:10.1002/jcsm.12127
Martínez-Alonso M, Dusso A, Ariza G, Nabal M. Vitamin D deficiency and its association with fatigue and quality of life in advanced cancer patients under palliative care: A cross-sectional study. Palliative Medicine. 2016;30(1):89-96. doi:10.1177/0269216315601954
Sevryugin O, Kasvis P, Vigano M, Vigano A. Taste and smell disturbances in cancer patients: a scoping review of available treatments. Support Care Cancer. 2021;29(1):49-66. doi:10.1007/s00520-020-05609-4
Revuelta Iniesta R, Gerasimidis K, Paciarotti I, McKenzie JM, et al. Micronutrient status influences clinical outcomes of paediatric cancer patients during treatment: A prospective cohort study. Clincal Nutrition. 2021;40(5):2923-2935. doi:10.1016/j.clnu.2021.03.020
Gasmi Benahmed A, Noor S, Menzel A, et al. Oral Aphthous: Pathophysiology, Clinical Aspects and Medical Treatment. Archives of Razi Institute. 2021;76(5):1155-1163. Published 2021 Nov 30. doi:10.22092/ari.2021.356055.1767
Yeniçağ R, Rakıcıoğlu N. Yaşlılarda Bası Yaraları ve Beslenme Tedavisi. Sakarya Tıp Dergisi. 2019; 9(3): 387-397.
Little MO. Nutrition and skin ulcers. Current Opinion in Clinical Nutrition and Metabolic Care, 2013; 16(1): 39-49. doi:10.1097/MCO.0b013e32835bc0a1
