İntiharın Değerlendirilmesinde Kullanılabilecek Ölçüm Araçları
Özet
İntihar riskinin değerlendirilmesi, olgunun çok boyutlu ve değişken yapısı nedeniyle biyolojik, sosyal ve psikolojik faktörlerin birlikte ele alındığı kapsamlı bir yaklaşım ile klinik görüşmelere ölçeklerin dahil edilmesini gerektirmektedir. Bu süreçte klinisyenlere nesnel veri ve takip kolaylığı sağlayan Columbia İntihar Ciddiyetini Derecelendirme Ölçeği, İntihar Olasılığı Ölçeği, İntihar Davranışları Ölçeği, İntihar Niyeti Ölçeği, İntihar Düşünceleri Ölçeği ve Beck İntihar Düşünceleri Ölçeği gibi birçok araç geliştirilmiş ve bunların önemli bir kısmının Türkçe geçerlilik-güvenirlilik çalışmaları tamamlanmıştır. Diğer taraftan, risk faktörleri yerine koruyucu nedenlere odaklanan Yaşamı Sürdürme Nedenleri Envanteri hayatın olumlu yönlerini hatırlatarak öne çıkarken, SAD PERSONS ve Modifiye SAD PERSONS gibi pratik araçlar ile İntihar Riskini Değerlendirme Ölçeği minimum klinik bilgiyle hızlı risk sınıflandırması yapılmasına imkan tanımaktadır. Ayrıca, İntihar Düşünceleri Skalası, Modifiye İntihar Düşünceleri Skalası, İntihar Düşünceleri Envanteri ve psikotik hastalar için tasarlanan InterSept İntihar Düşünceleri Ölçeği gibi araçların yanı sıra Beck Depresyon, Beck Umutsuzluk ve Hamilton Depresyon ölçeklerinin belirli maddeleri de intihar riskini öngörmede klinik pratikte yaygın şekilde kullanılmaktadır. Sonuç olarak, ileriye dönük çalışmaların kısıtlılığına rağmen, bu ölçüm araçlarının klinik değerlendirmelere entegre edilmesi, risk gruplarının doğru tanımlanması, duruma özel önlemlerin planlanması ve etkili müdahale ile tedavi stratejilerinin belirlenmesi açısından kritik bir önem taşımaktadır.
The assessment of suicide risk requires a comprehensive approach incorporating biological, social, and psychological factors due to its multidimensional and dynamic nature, necessitating the integration of measurement scales into clinical interviews. In this process, numerous tools providing objective data and follow-up utility for clinicians—such as the Columbia Suicide Severity Rating Scale, Suicide Probability Scale, Suicide Behaviors Questionnaire, Suicidal Intent Scale, Suicidal Ideation Scale, and Beck Scale for Suicide Ideation—have been developed, with a significant portion verified for validity and reliability in the Turkish population. Conversely, the Reasons for Living Inventory stands out by reminding positive aspects of life through focusing on protective factors rather than risk variables, while practical instruments like the SAD PERSONS, Modified SAD PERSONS, and Tool for Assessment of Suicide Risk enable rapid risk classification with minimal clinical data. Additionally, tools such as the Scale for Suicide Ideation, Modified Scale for Suicide Ideation, Suicidal Ideation Questionnaire, and the InterSept Scale for Suicidal Thinking designed for psychotic patients, along with specific items of the Beck Depression Inventory, Beck Hopelessness Scale, and Hamilton Depression Rating Scale, are widely utilized to predict suicide risk. Consequently, despite constraints in prospective studies, integrating these scales into clinical interviews remains critical for precisely defining risks, planning tailored precautions, and determining intervention strategies.
Referanslar
Gündoğar D. İntihar riskinin değerlendirilmesi. Kriz Dergisi. 2006;14(3):27–36.
Belsher BE, Smolenski DJ, Pruitt LD. Positive predictive values and potential success of suicide prediction models—reply. JAMA Psychiatry. 2019;76(8):870–1.
Sall J, Brenner L, Millikan Bell AM, Colston MJ. Assessment and management of patients at risk for suicide: synopsis of the 2019 US Department of Veterans Affairs and US Department of Defense clinical practice guidelines. Ann Intern Med. 2019;171(5):343–53.
Levine S, Ancill RJ u, Roberts AP. Assessment of suicide risk by computer‐delivered self‐rating questionnaire: preliminary findings. Acta Psychiatrica Scandinavica. 1989;80(3):216–20.
Posner K, Brown GK, Stanley B, Brent DA, Yershova K v, Oquendo MA, et al. The Columbia–Suicide Severity Rating Scale: initial validity and internal consistency findings from three multisite studies with adolescents and adults. American journal of psychiatry. 2011;168(12):1266–77.
Güneş A, Kılınçaslan A. Columbia İntihar Şiddetini Derecelendirme Ölçeğinin Türkçe geçerlik ve güvenirlik çalışması.
Linehan MM, Goodstein JL, Nielsen SL, Chiles JA. Reasons for staying alive when you are thinking of killing yourself: the reasons for living inventory. J Consult Clin Psychol. 1983;51(2):276.
M. Range Ena C. Knott L. Twenty suicide assessment instruments: Evaluation and recommendations. Death Stud. 1997;21(1):25–58.
Lizardi D, Currier D, Galfalvy H, Sher L, Burke A, Mann J, et al. Perceived reasons for living at index hospitalization and future suicide attempt. J Nerv Ment Dis. 2007;195(5):451.
Durak A, Yasak-Gültekin Y, Şahin NH. İnsanları yaşama bağlayan nedenler nelerdir. Yaşamı Sürdürme Nedenleri Envanteri’nin (YSNE) güvenirliği ve geçerliği Türk Psikoloji Dergisi. 1993;8(30):7–19.
Cull JG, Gill WS. Suicide probability scale. Journal of Consulting and Clinical Psychology. 1988;
Eskin M. Age specific suicide rates and rates of increase, and suicide methods in Sweden and Turkey: a comparison of the official suicide statistics. Department of Psychology, University of Stockholm; 1993.
Tuğcu H. Normal ve Depresif Kişilerde Çeşitli Faktörlere Göre İntihar Olasılığı [Yayınlanmamış Doktora Tezi]. Ankara Hacettepe Üniversitesi; 1996.
Atlı Z, Eskin M, Dereboy Ç. İntihar Olasılığı Ölçeğinin (İOÖ) klinik örneklemde geçerlik ve güvenirliği. Klinik Psikiyatri Dergisi. 2009;12(3):111–24.
Linehan MM, Nielsen SL. Suicidal behaviors questionnaire. Unpublished inventory, University of Washington, Seattle, Washington. 1981;
Bayam G, Dilbaz N, Bitlis V, Holat H, Tüzer T. intihar davranışı ile depresyon, ümitsizlik, intihar düşüncesi ilişkisi: intihar davranış ölçeği geçerlilik, güvenirlik çalışması. Kriz Dergisi. 1995;3(1):223–5.
Beck AT, Schuyler D, Herman I. Development of suicidal intent scales. Charles Press Publishers; 1974.
Brown LK, Overholser J, Spirito A, Fritz GK. The correlates of planning in adolescent suicide attempts. Journal of the American Academy of Child & Adolescent Psychiatry. 1991;30(1):95–9.
M. Range Ena C. Knott L. Twenty suicide assessment instruments: Evaluation and recommendations. Death Stud. 1997;21(1):25–58.
Seber G, Dilbaz N, Kaptanoğlu C, Tekin D. Umutsuzluk ölçeği: Geçerlilik ve güvenirliği. Kriz Dergisi. 1993;1(3):139–42.
Patterson WM, Dohn HH, Bird J, Patterson GA. Evaluation of suicidal patients: the SAD PERSONS scale. Psychosomatics. 1983;24(4):343–9.
Warden S, Spiwak R, Sareen J, Bolton JM. The SAD PERSONS scale for suicide risk assessment: a systematic review. Archives of Suicide Research. 2014;18(4):313–26.
Hockberger RS, Rothstein RJ. Assessment of suicide potential by nonpsychiatrists using the SAD PERSONS score. J Emerg Med. 1988;6(2):99–107.
Güneysu İ, Batmaz S, Akpınar Aslan E, Songur E, Koyuncu S. Hastaneye yatış gerekliliğini yordamada özkıyım riskini değerlendirme araçlarının etkililiği (tur). Klinik Psikiyatri Dergisi. 2019;22(2):193–205.
Chehil S, Kutcher SP. Suicide risk management: A manual for health professionals. John Wiley & Sons; 2012.
Levine S, Ancill RJ u, Roberts AP. Assessment of suicide risk by computer‐delivered self‐rating questionnaire: preliminary findings. Acta Psychiatrica Scandinavica. 1989;80(3):216–20.
Dilbaz N, Holat H, Bayam G, Tüzer T, Bitlis V. İntihar düşüncesi ölçeğinin geçerlilik ve güvenirliği. In: 31 Ulusal Psikiyatri Bilimler Kongresi Bilimsel Çalışma Kitabı. 1995. p. 40–1.
Steer RA, Rissmiller DJ, Ranieri WF, Beck AT. Dimensions of suicidal ideation in psychiatric inpatients. Behaviour research and therapy. 1993;31(2):229–36.
Beck AT, Steer RA. Manual for the Beck scale for suicide ideation. San Antonio, TX: Psychological Corporation. 1991;63.
Ozcelik HS, Ozdel K, Bulut SD, Orsel S. The reliability and validity of the Turkish version of the Beck Scale for Suicide Ideation (Turkish BSSI). Klinik Psikofarmakoloji Bülteni-Bulletin of Clinical Psychopharmacology. 2015;25(2):141–50.
Beck AT, Kovacs M, Weissman A. Assessment of suicidal intention: the Scale for Suicide Ideation. J Consult Clin Psychol. 1979;47(2):343.
Sokero TP, Melartin TK, Rytsälä HJ, Leskelä US, Isometsä ET. Suicidal ideation and attempts among psychiatric patients with major depressive disorder. J Clin Psychiatry. 2003;64(9):20288.
Miller IW, Norman WH, Bishop SB, Dow MG. The Modified Scale for Suicidal Ideation: reliability and validity. J Consult Clin Psychol. 1986;54(5):724.
Reynolds WM. Suicidal ideation questionnaire (SIQ). Odessa, FL: Psychological Assessment Resources. 1987;
Reynolds WM. Psychometric characteristics of the Adult Suicidal Ideation Questionnaire in college students. J Pers Assess. 1991;56(2):289–307.
Lindenmayer J, Czobor P, Alphs L, Anand R, Islam Z, Pestreich L. The InterSept Scale for Suicidal Thinking (ISST): A new assessment instrument for suicidal patients with schizophrenia. In: Schizophrenia Research. Elsevıer Scıence Bv Po Box 211, 1000 Ae Amsterdam, Netherlands; 2001. P. 5.
Brown GK. A review of suicide assessment measures for intervention research with adults and older adults. GK Brown Philadelphia, PA; 2001.
Beck AT, Steer RA, Brown GK. Beck depression inventory-II. San Antonio. 1996;78(2):490–8.
Beck AT, Steer RA. Manual for the Beck hopelessness scale. San Antonio, TX: Psychological Corporation. 1988;
Salkovskis PM, Atha C, Storer D. Cognitive-behavioural problem solving in the treatment of patients who repeatedly attempt suicide a controlled trial. The British Journal of Psychiatry. 1990;157(6):871–6.
Simon RI, Hales RE. The American Psychiatric Publishing textbook of suicide assessment and management. American Psychiatric Pub; 2012.
Brown GK. A review of suicide assessment measures for intervention research with adults and older adults. GK Brown Philadelphia, PA; 2001.
Hamilton M. A rating scale for depression. J Neurol Neurosurg Psychiatry. 1960;23(1):56.
