Bel Ağrısı
Özet
Bel ağrısı, lumbosakral bölgede hissedilen ve toplumda %65-80 oranında görülen, yaşam kalitesini önemli ölçüde etkileyen yaygın bir halk sağlığı sorunudur. Tanı sürecinde detaylı bir öykü ve fizik muayene ile ağrının mekanik, mekanik olmayan veya visseral kaynaklı olup olmadığı belirlenirken, ciddi patolojileri işaret eden "kırmızı bayraklar" ile kronikleşme riskini gösteren "sarı bayraklar" titizlikle değerlendirilmelidir. Tedavi yaklaşımı akut vakalarda hasta eğitimi, aktif kalma ve basit analjezikleri içerirken, kronik vakalarda multidisipliner bir yaklaşım ve egzersiz programları ön plana çıkmaktadır. Birinci basamakta aile hekimleri, hastaların biyopsikososyal takibini yaparak hem gereksiz ileri görüntülemelerin önüne geçmekte hem de sürecin yönetiminde kritik bir rol oynamaktadır.
Low back pain is a common public health problem felt in the lumbosacral region with a lifetime prevalence of 65-80% that significantly affects the quality of life. During the diagnosis process, a detailed history and physical examination are used to determine whether the pain is mechanical, non-mechanical, or visceral, while "red flags" indicating serious pathologies and "yellow flags" showing chronicity risk must be carefully evaluated. The treatment approach includes patient education, staying active, and simple analgesics for acute cases, whereas multidisciplinary approaches and exercise programs are prominent for chronic cases. In primary care, family physicians play a critical role in management and preventing unnecessary advanced imaging by providing biopsychosocial follow-up for patients.
Referanslar
Urits I, Burshtein A, Sharma M, et al. Low back pain, a comprehensive review: Pathophysiology, diagnosis, and treatment. Curr Pain Headache Rep, 2019;23(3):23
Chou R, Qaseem A, Snow V, et al. Diagnosis and treatment of low back pain: a joint clinical practice guideline from the American College of Physicians and the American Pain Society. Ann Intern Med, 2007;147(7):478-91
Oğuz, H. (2015). Bel ağrıları. Hasan Oğuz, Haşim Çakırbay, Burcu Yanık (Ed.), Tıbbi Rehabilitasyon içinde (s.1131). Ankara: Nobel Tıp
İnanıcı, F. (2011). Bel ağrısı nedenleri ve muayenesi. Mehmet Beyazova, Yeşim Gökçe Kutsal (Ed.), Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon içinde (s.2053-2066). Ankara: Güneş Tıp Kitabevi
Demir, A. N., Tuncer, T. (2021). Bel ağrılarında epidemiyoloji. Tuncer T, Çubukçu Fırat S, Kaçar C, Sezer İ, (Ed.). Bel Ağrıları içinde. (s.8-12). Ankara: Türkiye Klinikleri
Esen ES, Toprak D. Bel ağrısı sıklığı ve ilişkili faktörlerin değerlendirilmesi. Ankara Med J 2018;(4):460‐469
Karababa AO. Bel ağrısı epidemiyolojisi. Turkiye Klinikleri J Neurosurg-Special Topics 2010;3(1):1-7.
Deyo RA, Rainville J, Kent DL. What can the history and physical examination tell us about low back pain? JAMA 1992;268:760-765
Karademir, M. (2021). Bel ve boyun muayenesine nöroşirüjikal bakış. Hilmi Ataseven, Naim Karagöz, Seher Karahan, Ezgi Ağadayı (Ed.). Öykü Alma ve Fizik Muayene içinde. (s.271-279). Sivas: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Rektörlük Matbaası
Kinkade, S. (2015). Bel ağrısı. Philip Sloane, Lisa Slatt, Mark Ebel, et al. (Eds.), Ayşe Palanduz, S. Banu Denizeri, Sema Tunçer, et al. (Çeviri Ed.). Aile Hekimliğinin Esasları içinde. İstanbul: İstanbul Medikal Yayıncılık
Patrick N, Emanski E, Knaub MA. Acute and chronic low back pain. Med Clin North Am 2014;98(4):777-89
Erken HY. Bel ağrısı tanı ve tedavisinde kırmızı ve mavi bayraklar. TOTBİD Dergisi 2015;14:252-257
New Zealand Acute Low Back Pain Guide Incorporating The Guide To Assessing Psychosocial Yellow Flags in Acute Low Back Pain. October 2004
https://www.healthnavigator.org.nz/media/1006/nz-acute-low-back-pain-guide-acc.pdf (18.02.2022 tarihinde erişilmiştir)
Atlas SJ, Deyo RA. Evaluating and managing acute low back pain in the primary care setting. J Gen Intern Med. 2001;16(2):120-131
Bratton RL. Assessment and management of acute low back pain. Am Fam Physician. 1999;60(8):2299-308
Polat, M., Karadağ, A. (2021). Kas iskelet sistemi muayenesi. Hilmi Ataseven, Naim Karagöz, Seher Karahan, Ezgi Ağadayı (Ed.). Öykü Alma ve Fizik Muayene içinde. (s.255-270). Sivas: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Rektörlük Matbaası
Taşçı, Bozbaş, G., Gürer, G. (2021). Akut bel ağrılarında tanı ve tedavi yaklaşımı. Tuncer T, Çubukçu Fırat S, Kaçar C, Sezer İ (Ed.). Bel Ağrıları içinde. (s.86-91). Ankara: Türkiye Klinikleri
Nabiyev V, Ayhan S, Acaroğlu E. Bel ağrısında tanı ve tedavi algoritması. TOTBİD Dergisi 2015;14:242–251
Bilir, E. E. (2020). Bel Ağrıları. Aydın Çifci, Adem Özkara, Serkan Tursun, ve ark. (Ed.). Bütüncül Tıp Birinci Basamakta ve Aile Hekimliğinde Güncel Tanı ve Tedavi içinde. (s.795-798). Ankara: Nobel Tıp Kitabevi
Roelofs PD, Deyo RA, Koes BW, Scholten RJ, van Tulder MW. Non-steroidal anti-inflammatory drugs for low back pain. Cochrane Database Syst Rev 2008;1:CD000396
Ketenci, A., Zure, M. (2021). Kronik bel ağrılarında tedavi yaklaşımı. Tuncer T, Çubukçu Fırat S, Kaçar C, Sezer İ (Ed.). Bel Ağrıları içinde. (s.92-97). Ankara: Türkiye Klinikleri
Searle A, Spink M, Ho A, Chuter V. Exercise interventions for the treatment of chronic low back pain: a systematic review and meta-analysis of randomised controlled trials. Clin Rehabil 2015;29(12):1155-67
Tanyıldızı İ, Mevsim V. Kronik bel ağrısı olan hastalara aile hekimliği yaklaşımı: Ne kadar etkili? Türk Aile Hek Derg 2015;19(2):54-62
Aypak C, Görpelioğlu S. Bağlamsal Bakım. Turkiye Klinikleri J Fam Med-Special Topics. 2017;8(2):96-99
